قول تعالی : « و ما ابرئ نفسی » الآیة... یوسف (ع) آنگه که گفت ذلك لیعلم انی لم اخنه بالغیب ، توفیق و عصمت حق دید، باز چون گفت و ما ابرئ نفسی ، تقصیر در خدمت خود دید، آن یکی بیان شکر توفیق است و این یکی بیان عذر تقصیر است و بنده باید که پیوسته میان شکر و عذر گردان بود، هرگه که با حق نگرد نعمت بیند بنازد و در شکر بیفزاید، چون با خود نگرد گناه بیند بسوزد و بعذر پیش آید، بآن شکر مستحق زیادت گردد، باین عذر مستوجب مغفرت شود.

پیر طریقت ازینجا گفت : الهی گاهی بخود نگرم گویم از من زارتر کیست؟ گاهی بتو نگرم گویم از من بزرگوارتر کیست؟!

فضیل عیاض را دیدند از خلق عزلت گرفته و در آن زاویه‌ای از زوایاء مسجد تنها نشسته و ذکر حق را مونس خود کرده، خلوتی که جوانمردانرا بر بساط انبساط در خیمهٴ « و هو معکم » با حق بود با دست آورده، دوستی فرا رسید او را تنها دید، بدیدار وی تبرك گرفت، پیش وی بنشست، فضیل گفت : یا اخی ما اجلسك الی، چه ترا بر آن داشت که درین خلوت ما زحمت آوردی، نهمار فارغی که بما میپردازی، درویش گفت معذورم دار که من ندانستم و از وقت و وجد تو بی خبر بودم، اکنون از وقت خویش ما را خبری باز ده و از روش خویش نکته ای بگوی تا از صحبت تو بی نصیب نباشیم. فضیل گفت آنچ ترا سزاست بگویم : بدانك فضیل را از گزارد شکر نعمت منعم و از عذر خواست زلت خویش با دیگری پرداخت نیست و