شنواست ربّ العزّة، و بیناست – جلَّ جلاله – نه به جارحه و عضو، تعالی الله عزَّ و جل عن ذلک علواً کبیراً. و چون مؤمن صادق به صدق اعتقاد کرد که حق – جلَّ جلاله – سمیع و بصیر است، باید که ظاهر را بر مواظبت وقف کند و باطن را بر مراقبت بدارد. به ظاهر بر اعمال مواظب بُوَد و به باطن احوالِ سرّ را مراقب باشد ¹. در کلِّ عالم هیچیز عَجَبتر از آن نیست که کسی وی را بشناسد، آنگه یک قدم به خلافِ وی بنهد. مَنْ عَرَفَهُ اَلِفَهُ وَ مَنْ اَلِفَهُ اَنِفَ اَنْ یُخَالِفَهُ.

یحیی معاذ رازی گفت – قَدِّسَ الله رُوحَه: اللَیْلُ طَوِیلُّ فَلاَ تُقْصِرْهُ بِمَنَامِکَ. شب دراز است به خواب کوتاه مکن، والنَّهارُ مُضئٌ فَلاَ تُکَدّرْهُ بِذُنوبکَ. روز روشن است به گناهانِ خود تیره مگردان.

بشر حافی را گفتند: چرا شب نخسبی و روز قرار نگیری؟ فقال: لانّی مَطْلُوبٌ. طالب را در پی دارم.

آن دیگر را گفتند همین، گفت: السَّلیم لاَ یَنَامُ. مار گزیده را روی خواب نیست.

آورده اند که: شبی مهمانی آمد ² به خانۀ امیر‌المؤمنین علی – رضی الله عنه – او را بنواخت و طعامی بداد و جامۀ خواب فرو کرد، و آن مرد غافل وار تا روز بر آن جامه ببود، و آن مهتر به قدم خدمت ایستاده و به طاعتِ خداوند مشغول گشته. چون روز بود، آن مرد گفت: